Trucizna czy lek?

Botox, Azzalur, Bocouture i inne leki używane jako popularny botox są uzyskiwane na bazie toksyny botulinowej. Należący do neurotoksyn jad kiełbasiany, wytwarzany przez bakterie beztlenowe jest jedną z najsilniejszych naturalnych trucizn. Ale bez obaw! Toksyna botulinowa ma właściwości terapeutyczne, które podane w odpowiednio małych dawkach są bardzo bezpieczne dla zdrowia, oraz powszechnie używane w medycynie. Przy odpowiedzialnym stosowaniu, używaniu odpowiednich dawek i prawidłowej technice iniekcji, może znacząco wpłynąć na podwyższenie jakości życia oraz polepszenia zdrowia pacjenta.

Leczenie nadpotliwości

Spotykam w gabinecie wielu pacjentów, którzy są zdziwieni tym zastosowaniem toksyny botulinowej. Nadpotliwość jest dolegliwością, która charakteryzuje się nadmiernym wydzielaniem potu, wykraczającego poza fizjologiczne potrzeby organizmu. Nadmierna potliwość zazwyczaj dotyczy okolicy pachowej, powierzchni dłoniowej ręki i podeszwowej stopy oraz twarzy. Spowodowana jest zaburzeniem czynności gruczołów potowych. Zabieg z użyciem BTX w leczeniu nadpotliwości polega na osłabieniu czynności włókien nerwowych, czego skutkiem jest zmniejszona ilość wydzielanego potu. Zabieg ten wykonuję, gdy inne metody walki z nadmierną potliwością nie są wystarczające. Wykazano, że wykorzystanie toksyny botulinowej hamuje proces pocenia się, bez równoczesnego osłabienia siły mięśniowej lub innych działań niepożądanych. Do przeprowadzenia zabiegu znieczulamy okolicę kremem. Sam zabieg trwa ok. 10-15 minut. Pierwszych efektów możemy się spodziewać po kilku dniach i utrzymują się przez ok. 4-6 miesięcy. Zazwyczaj po dwóch tygodniach od zabiegu umawiam pacjenta na kontrolę i ewentualną korektę. Pacjenci bardzo lubią ten zabieg, gdyż jak twierdzą mogą nareszcie założyć koszulę nawet latem bez martwienia się o nieestetyczne mokre plamy pod pachami.

Leczenie bruksizmu 

Bruksizm jest to patologiczne tarcie zębami żuchwy o zęby szczęki, które występuje zazwyczaj w nocy. Etiologia tego zaburzenia do tej pory nie została wyjaśniona, ale uważa się, że jest ona związana z zaburzeniami zlokalizowanymi w układzie ruchowym narządu żucia. Innymi przyczynami mogą być nadmierny stres czy wada zgryzu. Pacjenci zwykle zgłaszają się w przypadku stwierdzenia niepokojącego bólu, trudnego do zlokalizowania.

Początkowymi objawami są: zgrzytanie w nocy zębami, trudności z pełnym otwarciem ust, ból w okolicy stawu skroniowo-żuchwowego, bóle głowy.  Objawy diagnostyczne obejmują zazwyczaj uszkodzenia zębowe, wgłębienia, pęknięcia szkliwa i zmiany w obszarze błony śluzowej policzków.

Leczenie rozpoczyna się w gabinecie stomatologicznym od zastosowania terapii okluzyjnej (szynoterapia) w celu rozluźnienia mięśni i zmniejszenia bólu. W przypadku silnego bólu wprowadza się środki przeciwbólowe czy rozluźniające mięśnie. Jeżeli następuje brak odpowiedzi na zastosowane leczenie, stosuję zastrzyki z toksyną botulinową. Stosowaną dawkę uzależniam od początkowego napięcia mięśniowego, a efekt utrzymuje się również ok. 4-6 miesięcy. Zastosowanie BTX-A umożliwia selektywne wykluczenie nadmiernie aktywnych mięśni, dodatkową korzyścią jest odwracalny efekt i minimalna ilość efektów ubocznych. Toksynę podaję w kilku punktach po każdej stronie, w centrum napiętego mięśnia żwacza. Po zabiegu zalecam, żeby pacjenci zrezygnowali z intensywnych ćwiczeń, sauny oraz alkoholu przez 2-3 dni, ponieważ intensywne rozgrzewanie może wpłynąć na słaby efekt zabiegu.

Leczenie uśmiechu dziąsłowego 

U niektórych osób możemy zaobserwować przesadnie odkryte dziąsła górnego łuku zębowego tzw. „gummy smile”, co spowodowane jest nadmierną pracą mięśni unoszących wargę górną i kącik ust. Taka wadę możemy skorygować podając botoks w jeden punkt po każdej stronie nosa na wysokości fałdu nosowo-wargowego.

Iniekcje wykonuję w przyczep mięśnia unoszącego wargę górną i mięśnia jarzmowego. Zabieg powoduje zmniejszenie widoczności dziąseł podczas uśmiechu.

Leczenie bólu migrenowego

 Od połowy lat 80-tych możemy zaobserwować wzrost zainteresowania toksyną botulinową jako środkiem terapeutycznym w neurologii. Jednym z zaburzeń gdzie toksyna znalazła swoje zastosowanie jest migrena. Jest ona najdłużej znaną medycynie jednostką chorobową, głównym jej objawem jest napadowy ból głowy. Występuje u 10-12% populacji i jest chorobą dziedziczną, częściej występuje u kobiet niż u mężczyzn. Jej patomechanizm polega na skurczu naczyń tętniczych, głównie w zakresie odgałęzień tętnicy szyjnej wewnętrznej z następującym, zwiększonym rozszerzeniem i pulsowaniem. Migrenę diagnozujemy, jeżeli napady bólu powtarzają się, a każdy z nich trwa nie krócej niż 4 i nie dłużej niż 72 godziny. Ból jest bardzo intensywny, jedno- lub dwustronny, pulsujący i nasila się podczas wysiłku. Występują nudności, wymioty, światłowstręt, aura wzrokowa i nadwrażliwość na dźwięki. Leczenie migreny z użyciem BTX może być stosowane wyłącznie w przypadku pacjentów dorosłych z przewlekłą migreną (bóle występujące co najmniej 15 dni w miesiącu). Istotą zabiegu jest założenie, że jedną z przyczyn migreny są stale utrzymujące się nadmierne napięcie w niektórych partiach głowy i szyi. Iniekcja botoxu w wybrane miejsca znosi to napięcie, przy czym dawka powinna być tak dobrana, aby nie upośledzała ruchomości głównych grup mięśniowych. Pełen efekt wykonanego zabiegu możemy zaobserwować po 3-7 dniach, ale niektórzy pacjenci odczuwają ulgę już po kilku godzinach. Efekt utrzymuje się przez 3-6 miesięcy. U więcej niż połowy pacjentów obserwujemy całkowite ustąpienie napadów, a u pozostałych zmniejszenie nasilenia ataków.

Podsumowując, najczęstszym powodem korzystania z zabiegów z użyciem toksyny botulinowej jest chęć poprawy wyglądu, zwiększenie pewności siebie, ale również polepszenie komfortu życia. Pamiętajmy, że BTX jest lekiem. Korzystajmy z niego mądrze.

Dr Aleksandra Sobiecka